Over de kunstenaar
Geboren in Amsterdam. Woont en werkt in Amsterdam.
Education
Gerrit Rietveld Art Academy, Amsterdam, NL; Graduation in 1982
California College of the Arts, Berkeley, USA
Nomination
Illy Prize 2007
In haar werk stuurt Barbara Broekman aan op een rechtstreekse confrontatie met de zintuigen. Het grote formaat, de diepe kleuren, de suggestie van beweging en de tastbaarheid van het materiaal roepen een sensuele ervaring op. Prikkelen, verleiden en uitdagen tot kijken: dat is wat Barbara Broekman met haar werk beoogt.
Barbara Broekman bouwt sinds 1982 aan een eigenzinnig oeuvre. Ze volgde de specialisatie textiel op de Rietveld Academie en het Master of Arts programma aan het California College of the Arts in Berkely (USA). Haar monumentale werken worden uitgevoerd in zeer diverse (vaak alledaagse) materialen. Voor de uitvoering ervan werkt Broekman vaak samen met bedrijven in Spanje, India, China en Polen die zich hebben gespecialiseerd in ambachtelijke technieken.
In het werk onderzoekt Broekman formele principes en technische mogelijkheden. Ze snijdt daarbij onderwerpen aan waar wij tegen aan lopen in het dagelijkse bestaan, zoals liefde, dood, geboorte, verlies en de verhouding tussen de seksen. Zij spiegelt haar persoonlijke ervaringen en interesses aan deze universele emoties en thema’s. Dit komt ook tot uiting in haar werkwijze: foto’s die ze verzamelt in haar persoonlijke archief worden verweven met beeldmateriaal afkomstig uit de hogere kunsten, wetenschap en de massa cultuur. Aan de ordening van het gesampelde materiaal liggen vaak complexe (textiele) patronen ten grondslag. Het uiteindelijke beeld is niet direct leesbaar; de beschouwer heeft een actieve rol in het kijkproces en kan de beelden op verschillende niveaus ervaren. Ze doen een beroep op zowel het onderbuikgevoel als het intellect.
Uit haar onderwerpen en materiaalgebruik spreekt een grote fascinatie voor de scheppende kracht van de mens. De handmatige en ambachtelijke uitvoering is van essentieel belang voor het werk: de tijd en arbeid die ervoor nodig is, geeft het werk een organisch en doorleefd karakter. De traagheid in de totstandkoming van het werk is tevens een stellingname tegen instant bevrediging en consumptie in de huidige tijd.
Tentoonstelling: "On Victorian and Oriëntal Women"
Bij de doeken die in deze serie vervaardigd zijn heeft de kunstenares Barbara Broekman een uitgangspunt gekozen dat zich afspeelt rondom geïdealiseerde vrouwbeelden in de kunst.
Er is een bepaalde periode in de kunstgeschiedenis aan te wijzen waarin kunstenaars de mytische schoonheid van de vrouw bezongen. Dit wordt wel de oriëntaalse periode genoemd, die te plaatsen is in het Victoriaanse tijdperk in de 19e eeuw. Vooral Engelse schilders hebben zich in dit genre bekwaamd, waaronder de hele club Pre-Rafaelieten. Schilders als Millais, Lewis, Liotard, Bazille en Renoir zijn voorbeelden van kunstenaars die Barbara Broekman heeft uitgekozen als uitgangspunt voor haar doeken in deze serie. De vrouw zien we bij deze schilders heel duidelijk in een geromantiseerde rol uitgebeeld, vaak omhuld met bloemdecoraties op zowel kleding als achtergronden.
Broekman onderzoekt, in de serie "On Victorian and Oriëntal Woman" of er sprake is van onschuldige idealisering of dat er toch sprake is van stereotypische opvattingen over erotiek, schoonheid en maatschappelijke positie in de voorstellingen met vrouwen in de hoofdrol.
Het palet van Broekman bestaat niet uit de gebruikelijke verven maar uit borduursels die opgeplakt zijn op het doek met een geprinte voorstelling. De borduursels zijn door een team van medewerkers verzameld uit allerhande producten, variërend van tafelkleden tot gordijnen. Het is het resultaat van eindeloos vrouwenhandwerk dat, uitgeknipt, verwerkt wordt op de voorstellingen van de genoemde meester-schilders. De toepassing van deze techniek versterkt in deze context de reflectiemogelijkheden op vraagstellingen die Barbara Broekman met haar werk oproept.
Een andere techniek, maar met een verwante vraagstelling, zien we in de geweven fotovoorstellingen: "Woman", waarbij de dominante vrouw- en manbeelden, soms in onderlinge samenhang, worden uitgebeeld.
In deze voorstellingen zijn vele fragmenten van foto's door elkaar heen gevlochten, waardoor er een sterke fragmentarisering plaatsvindt van de oorspronkelijke hoofdvoorstelling. De fragmenten die worden samengevoegd bestaan uit foto's van mannelijke en vrouwelijke rolmodellen. De rolmodellen van nu zijn de 'snelle' mannen met macht, vaak in de financiële sector en in de media werkzaam; en de verleidelijke vrouwen die in reclamespots figureren en op de catwalks te zien zijn. Het zijn de iconen van deze tijd, die een voorbeeld zijn voor de jonge mensen van nu. De mannen ontlenen hun identiteit aan hun maatschappelijke posities; vrouwen worden zelfstandiger en minder afhankelijk van het inkomen van de man, maar bezien zichzelf toch vooral vanuit het perspectief van de typisch vrouwelijke verleidelijkheid, die echter vergankelijk is.
De werken roepen een vraagstelling op naar de achterliggende stereotypering die van de eigentijdse opvattingen over de ideale vrouw uitgaan. Verschillen in verankerde vrouw- en manbeelden blijven kennelijk hardnekkig voortbestaan.
Door de contrasten tussen de serie "On Victorian and Oriëntal Women" en de serie "Woman" wordt duidelijk dat de opvattingen over de ideale vrouw zeer tijdsgebonden zijn en weinig te maken hebben met wat er wezenlijk speelt bij de vrouw als individu en mens en als maatschappelijk wezen.
Handgeborduurde schilderingen
De geborduurde schilderingen van Barbara Broekman hebben een opvallend aantrekkelijke uitstraling door het gebruik van katoen als borduurgaren. Met de kettingsteek worden deze kleden geheel met de hand geborduurd. De voorstellingen zijn gelaagd opgebouwd, alsof er verschillende scenario's over elkaar heen zijn gelegd. In de 'landenserie', waarin het thema 'moeder en kind' centraal staat, worden zowel mensen als omgeving voor het betreffende land herkenbaar gemaakt en vragen zo aandacht voor de leefomstandigheden en de bijzondere capaciteiten van de mens om vorm en inhoud te geven aan het leven. Ook als de omstandigheden moeilijk zijn.
Door een eigentijdse opvatting over compositie waardoor achtergrond en voorgrond met elkaar verweven zijn krijgt het concept een dominante rol toebedeeld, waardoor het materiaal uit de traditionele toepassingen gehaald wordt.
Monumentale projecten
In het Amsterdam Museum ( voormalig Amsterdams Historisch Museum) heeft Barbara Broekman een tapijt geplaatst met een lengte van 40 meter dat alle nationliteiten van de inwoners van Amsterdam verbeeld. Dit werk is t/m 28 juni te zien.
Recent is een mozaiek van Barbara Broekman opgeleverd in de binnenhaven in Kampen aan de Van der Heutzkade.
Eerder heeft zij het ontwerp gemaakt voor het Buikslotermeerplein in Amsterdam, dat inmiddels al vele jaren gedijdt.
Voor scholen, ferries, het Antony van Leeuwenhoek Ziekenhuis te Rotterdam en vele andere bedrijven en instellingen zijn opdrachten uitgevoerd.
